ورزش والیبال برای اولین بار از ایالاتمتحده شروع به گسترش یافت. امروزه در سراسر جهان محبوبیت بیشماری برای این رشته ورزشی به وجود آمده بهگونهای که حدود ۸۰۰ میلیون نفر در این کره خاکی حداقل هفتهای یکبار به تمرین ورزش والیبال میپردازند. در ابتدا فردی به نام ویلیام مورگان در سال ۱۸۹۵ زمانی که بسکتبال رونق بیشتری داشت، برای اینکه افراد بتوانند از یک ورزش مناسب دیگری استفاده کنند و کمتر خسته شوند والیبال را اختراع کرد. او شخصی بوده که به رشتههای ورزشی توپی مختلف آشنا بود و آن را در والیبال به کار گرفت.
والیبال چگونه شکل گرفت؟
همانطور که در بالا بهطور خلاصه شرح دادیم این رشته به سال ۱۸۹۵ میلادی بازمیگردد. در آن زمان William Morgan مدیر انجمن مسیحیان در ماساچوست این ورزش را تحت عنوان Mintonette معرفی کرد. در ابتدا این ورزش توپی بهصورت سرپوشیده تنها برای طبقه اشرافیان و تجار بود که از بازی پرتحرک بسکتبال خسته شده بودند. ویلیام مورگان قبلاً آن را با نام Mintonette معرفی کرد تا اینکه حدود یک سال بعد یکی از اساتید کالج اسپرینگفیلد آمریکا آن را با نام توپ والیبال امروزی نامید.
جالب است بدانید قوانین ابتدایی والیبال توسط مورگان در اولین کتابش به نام روش ورزشی اتحادیه انجمن مسیحیان آمریکایی در سال ۱۸۹۷ میلادی به چاپ رسید. چندی بعد در ایالاتمتحده این ورزش توپی Volleyball بهعنوان بازی فوقالعاده جذاب برای مردان، زنان، نیروهای نظامی، سازمانها و سایر نهادها شناخته شد.
نامگذاری والیبال
والیبالی که قبلاً با نام mintonette و الهام گرفته از ورزشهای راکتی چون تنیس بود بهنوعی ساخته ذهنیت خلاق مورگان در سال ۱۸۹۵ میباشد. او در دوران دانشجویی خود در کالج اسپرینگ فیلد با جیمز نایسمیت که در آن دوران مخترع ورزش بسکتبال نیز بهحساب میآمد دوست شد. پس از فارغالتحصیلی خود مورگان مدیر تربیتبدنی انجمن مسیحیان شد و در آن مرحله بود که ورزش ترکیبی والیبال را از بیس بال، هندبال و تنیس اختراع کرد.
بعدازآن ناظر اولین مسابقه نمایشگاهی در سال ۱۸۹۶ به نام آلفرد هالستد بهسرعت دست به بازی والیبال برد و آن را در ابتدا به توپ والی تغییر داد. او در طی نمایش بازی بارها به مورگان اظهار داشته که این بازی را به نام توپ والی یا همان والیبال امروزی تغییر نام دهد. سپس در سال ۱۹۰۰ میلادی شرکت انتشاراتی America Sport کتابهایی را با دستورالعمل و قوانین توصیفی به نام قوانین والیبال منتشر کرد.
تاریخچه والیبال در ایران
تاریخچه ورزشی والیبال در ایران به سال ۱۹۲۰ میلادی بازمیگردد. زمانی که اولین بار این ورزش وارد کشور شد. در طول جنگ جهانی دوم که نیروهای متفقین ایران را اشغال کرده بودند، از این طریق ارتباطات ورزشی بین نظامیان و مردم عامه به اوج خود رسید. والیبال بهطور رسمی در سال ۱۲۹۹ هجری شمسی توسط مهدی ورزنده بهعنوان اولین مربی تیم ملی اداره شد. او را بهعنوان پدر علم ورزش والیبال نیز میشناسند. فدراسیون والیبال برای اولین بار در سال ۱۳۲۴ با بسکتبال مشترک بود اما در سال ۱۳۳۶ ایران دارای فدراسیونی مستقل شد و امیرعباس امین بهعنوان اولین رئیس فدراسیون والیبال انتخاب شد.
در سال ۱۹۵۸ میلادی برای اولین بار تیم ملی پاکستان به تهران دعوت شد و چند دیدار دوستانه با تیم ملی ایران، تیم باشگاهی و ارتش روسیه انجام گردید. در آن زمان ایران برای اولین بار در بازیهای آسیا ۱۹۵۸ میلادی حضور یافت.