یکی از مهم ترین و اساسی ترین تکنیک های انفرادی در رشته ورزشی هندبال، تکنیک پاس و دریافت است. این دو مهارت همیشه با هم همراه اند ، چون هر بازیکنی باید توپ پاس داده شده را بگیرد و دوباره پاس دهد. در اهمیت پاس و دریافت نمی توان تقدمی قائل شد؛ چرا که یک دریافت خوب، منجر به یک پرتاب خوب می شود و از طرف دیگر، یک پاس خوب منجر به یک دریافت خوب می شود. البته پیشنهاد می شود برای افزایش ایمنی دانش آموزان، ابتدا آنها با مهارت دریافت آشنا شوند. مالکیت توپ با دریافت آغاز می شود. دریافت، حرکت بعدی بازیکن را در حمله مشخص می کند. بازیکن باید در طول زمان بازی، عمل دریافت را آرام و مطمئن انجام دهد.

دریافت در هندبال

اصول پایه :

• دست ها آماده دریافت باشد.
• باید به توپ نگاه کرد و روی مسیر حرکت آن توجه و تمرکز داشت.
• توپ با دو دست، به شکل یک قلب وارونه از بالا نزدیک به سینه دریافت شود.

 نکته های بیومکانیکی :

• در هنگام دریافت، دست ها در جلوی بدن و به استقبال توپ می روند.
• انگشتان باید آزاد و شل باشند و انقباض نداشته باشند.
• در هنگام دریافت باید یک پا به عقب گذاشته شود.
• لحظه ای که توپ دریافت شد، دست ها به داخل بدن کشیده می شوند.

اشتباهات رایج :

• ثابت ایستادن و حرکت نکردن برای دریافت توپ.
• به استقبال توپ نرفتن و برخورد توپ به سینه یا صورت.
• عبور توپ از بین دست ها.

نکات آموزشی انواع دریافت

توانایی دریافت دانش آموزان را در موقعیت های مختلف همچون ایستادن، دویدن، پریدن و با حضور مدافع تمرین کنید و در اجرای دریافت در طول بازی و تمرین، نکات زیر را به دانش آموزان گوشزد کنید:

• به سمت فضای خالی حرکت کنید.
• توجه پاس دهنده را به خود جلب کنید.
• با حرکات و جا به جایی های خود، مدافع را گمراه کنید.
• برای حرکت بعدی پس از دریافت، هدف داشته باشید؛ مثلاً زدن شوت یا ادامه پاسکاری.

دریافت در حالت پایه ( ساکن ) :

این وضعیت مناسب ترین حالت برای دریافت است؛ زیرا دریافت کننده بر روی مسیر توپ، بهترین کنترل را دارد. این نوع دریافت در طول بازی کم دیده می شود.

دریافت از بالا با دو دست ( دریافت توپ درارتفاع سینه و کمر ) :

انگشتان شست با هم تماس دارند و با انگشتان اشاره شکلی شبیه قلب وارونه درست می کنند و بعد از دریافت توپ به داخل سینه کشیده می شود.

دریافت از پایین با دودست ( دریافت توپ درارتفاع پایین تر از کمر ) :

انگشتان کوچک دو دست، به طرف یکدیگر و به هم چسبیده قرار می گیرد. دست ها به شکل یک کاسه می شوند و بعد از دریافت توپ به داخل سینه کشیده می شود.

دریافت توپ از دوطرف :

در بازی هندبال غالباً توپ از دوطرف به بازیکن می رسد. دراین نوع دریافت بالاتنه تا حدودی به سمت توپ گرایش پیدا می کند و بعد از دریافت توپ به داخل سینه کشیده می شود.

دریافت توپ در حال دویدن :

تکنیک دریافت در حال دویدن باید به صورتی باشد که آهنگ دویدن را بر هم نزند. به این منظور، باید عمل دریافت فرد به شروع یکی از گام ها هنگام دویدن پیوند بخورد.

دریافت توپ در حال پرش :

در لحظه پرواز، بدن کاملاً کشیده است ولی در لحظه فرود و تماس با زمین، شدّت ضربه با خم شدن هر دو زانو گرفته می شود. دست ها نیز توپ را داخل سینه محافظت می کنند.

رهنمود های تمرینی :

• دریافت توپ به صورت انفرادی و در وضعیت ثابت.
• دریافت توپ به صورت انفرادی و در حال حرکت در طول زمین.
• دریافت توپ از دیوار در فواصل مختلف.
• دریافت توپ از یار کمکی.
• دریافت توپ در قالب بازی های چند نفره.

پاس در هندبال

رد و بدل شدن توپ توسط دست ها بین دو یار را پاس می گویند. این مهارت یکی از مهم ترین تکنیک ها و تاکتیک های فردی در هندبال تیمی است و امکان حرکت های تهاجمی تیمی را فراهم می آورد.

اصول پایه :

• در هنگام پاس، دست پشت توپ قرار می گیرد.
• نکته مهم در پاس این است که توپ باید به صورتی به یار برسد که آهنگ حرکت او را برای اجرای تکنیک های بعدی برهم نزند.
• فشار به توپ برای ارسال آن می تواند به نسبت فاصله و جهت پاس متفاوت باشد.
• نیروی اعمال شده در پاس های کوتاه و بلند متفاوت است.

نکته های بیومکانیکی :

• دست دارای توپ از سطح شانه بالاتر و آرنج در زاویه 90 درجه قرار می گیرد.
• دست پرتاب به عقب کشیده شده تا جایی که در زاویه دید پرتاب کننده قرار داشته باشد.
• برای اجرای راحت تر پاس، پای مخالف دست پرتاب جلو قرار می گیرد.
• با چشمانتان با همبازی های خود ارتباط برقرار نمایید و بعد از اینکه مطمئن شدید متوجه شماست، به او پاس دهید.
• از چرخش کمر، کتف، آرنج و مچ استفاده شود.
• توپ باید به طرف سینه یار خودی ارسال شود.
• دست به دنبال توپ کشیده شود.
• مچ دست در انتها به سمت زمین خم شود.
• با پای مخالف دست پرتاب یک گام به جلو گذاشته می شود.

اشتباهات رایج :

• پاس دقیق نیست و توپ به سمت سینه یار هدایت نمی شود و دریافت ناقص انجام می گیرد.
• زاویه آرنج و بازو کمتر از 90 درجه است.
• پاها ترتیب قرارگیری مناسبی ندارند و دست و پای موافق با هم حرکت می کنند.
• دست پرتاب بسیار پایین و چسبیده به گوش است.
• پاس سرعت مناسب ندارد.

نکات آموزشی پاس و انواع آن

پاس ها انواع متعددی دارند که در اینجا به چند نمونه از آن اشاره می کنیم : پاس از بالا ( سینه ای ) . پاس مچی ( روبه رو و پهلو و از پشت که شامل گردن، کمر و سر ) ، پاس پرشی ، پاس زمینی ( شکسته ) ،  پاس نمایشی .

• پاس از بالا ( سینه ) :

 این نوع پاس کاربرد زیادی در هندبال دارد.

• پاس مچی :

  کاربرد آن در مرحله سازماندهی حمله درمقابل دیوار دفاعی است ، باید با حداکثر سرعت پاس داد ، با چرخش خارجی مچ دست به اندازه 180 درجه به سمت خارج بدن توپ را به بازیکن کناری خود بفرستد.

• پاس یک دست زمینی :

 محل ارسال پاس یک دست زمینی، حدود یک مترى جلوى پاى پا س گیرنده و متمایل به سمتى است که مدافع قرار ندارد.

در اجرای مهارت پاسکاری به هم تیمی خود، به نکات زیر توجه کنید :

• در مورد انتخاب بهترین دریافت کننده پاس، تصمیم گیری کنید.
• زمان درست را برای پرتاب انتخاب کنید.
• با توجه به فاصله و سرعت حرکت هم تیمی خود، سرعت پاس را تنظیم کنید.
• با توجه به شرایط موجود، بهترین نوع پاس را انتخاب کنید.

نمونه تمرینات